Reportage tijdelijk niet beschikbaar.
Je vindt het in sjieke vitrines aan de Brusselse Zavel, in exclusieve boetieks in Knokke of gewoon op een antiekbeurs tussen de oude schilderijen: duizenden jaren oude kunstobjecten uit Afghanistan, vers uit de grond geroofd en in containers naar België gesmokkeld.
Panorama duikt onder in de duistere wereld van het Afghaanse ‘bloedantiek’. Of hoe sommige Belgische antiquairs onrechtstreeks mee de oorlog in Afghanistan betalen.
Een antiekzaak in Brussel, honderd meter van de Zavel. In de vitrine: vijfduizend jaar oude marmeren zuiltjes uit het Noorden van Afghanistan, Griekse beelden uit de streek rond Kaboel en een prachtig Afghaans Boeddhabeeld, bezet met bladgoud. De prijzen variëren van 3000 euro voor een beschadigd zuiltje tot 50,000 euro en meer voor de beelden.
‘Al die stukken zijn geroofd in Afghanistan,’ geeft de verkoopster toe als we met een verborgen camera een stuk komen kopen. ‘Elk object dat uit Afghanistan komt, is daar ooit geroofd. Als u daar een probleem mee heeft, kan u maar beter niets kopen.’
Om te weten te komen waar al die geplunderde kunstobjecten vandaan komen, trekken we naar Afghanistan. Het verhaal van de Afghaanse roofkunst begint daar, in arme, stoffige dorpjes ver van de Belgische antiekwereld. ‘De mensen zijn hier arm,’ vertelt een boer. ‘Daarom gaan we soms op zoek naar antieke schatten op de oude site wat verderop. Wat we vinden, verkopen we dan in de grote stad aan een handelaar.’
Maar niet alleen de arme dorpelingen, ook de Taliban weten dat antiek in het Westen goud waard is. ‘Het klopt dat de Taliban ook in deze business zitten,’ vertelt een grote antiekhandelaar uit Jalalabad. ‘Het is ook logisch. De Taliban hebben geld nodig om oorlog te voeren. We hebben informatie dat ze onlangs nog een grote vondst gedaan hebben in de provincie Nimruz.’
Export van antiek in Afghanistan is streng verboden, de uitvoer verloopt langs oude smokkelroutes. ‘Vaak volgen de stukken dezelfde route als de heroïne,’ vertelt inspecteur Axel Poels van de Federale Politie. ‘Het is al gebeurd dat een lading heroïne onderschept wordt, en dat in dezelfde kisten ook Afghaans antiek wordt aangetroffen.’
Dat ze met hun handel mogelijk de Taliban financieren, daar lijken de meeste verkopers niet van wakker te liggen. En ook als we undercover langs gaan bij een verzamelaar, wordt dat argument weggelachen. ‘Die pot komt misschien van de Taliban,’ vertelt de man met een knipoog. ‘Ze zijn daar aan het verkopen dat het een lieve lust is, he. Maar wees gerust: ik zal er geen minuut slaap voor laten, vannacht.’
Een reportage van Peter Brems en Wim Van den Eynde.
7 reacties ↓
1 Erwin Wuyts // 04-03-2011 om 16:46
Spijtig dat ik die uitzending heb gemist.
Maar het feit dat een cultuur in de etalage
ligt doet me huiveren en moet ik terugdenken aan het nazi regime van weleer.Of aan bloeddiamanten,die verhandeld worden.Als men degenen aanpakt die zulks kunnen veroorloven,en dit kunstvoorwerp aankopen.Een zware straf inhoud!Dan stort die markt ineen.
2 Yama // 16-08-2010 om 03:59
Ik heb deze aflevering gezien en eerlijk ik barstte in tranen uit.. dat mijn land zo geplunderd wordt.. Elk Afghaan die zijn eigen grond eigen landstuk verkoopt, verkoopt eigenlijk zijn moeder !!
Ik dank canvas panorama uit de bodem van mijn hart die deze beelden aan de wereld heeft kunnen tonen.
3 diane // 07-09-2009 om 22:17
hetgeen mij vooral trof was al die boedha’s in Taliban-land.
Hoe komt het dat die daar allemaal zijn, was dat vroeger een Boedhistisch land misschien ?
En het is misschien beter dat de kunst , alhoewel illegaal, verkocht wordt, dan
vernietigd door de Taliban, zoals Bamyan enkele jaren geleden.
4 Pieter Woerdman // 06-09-2009 om 21:38
Genoten. Vooral dat stukje waarin dat woestijnzand in de hand van de handelaar wordt gewreven. Hilarisch…
5 Richard de Boer // 06-09-2009 om 21:13
Uitstekende reportage, gefascineerd gekeken naar dit zeer goed staaltje onderzoeksjournalistiek. Respect voor de makers! Hopelijk wordt deze reportage nog eens op de Nederlandse televisie uitgezonden, het lijkt me in Nederland een evenzo relevant thema als in België.
6 mark // 06-09-2009 om 21:12
hoge tijd dat men de kunsthandel in belgie beter controleert en reglementeert om zulke feiten te vermijden.en als dat ene systeem niet werkt moet belgie maar het voorbeeld geven met als eerste een systeem te vinden dat wel werkt .om zulke ilegale feiten stop te zetten.
7 P // 05-09-2009 om 09:46
@ P: geen reax zonder voornaam, naam en een behoorlijk emailadres, dat weet eenieder ondertussen – mod
Reageer!
Je reactie is welkom indien ze vergezeld gaat van je voornaam, naam en een behoorlijk e-mailadres. Je kunt aan de moderator vragen om enkel je initialen of voornaam te vermelden. Klik hier voor de gebruiksvoorwaarden van onze fora.